Adam Fern, mede-oprichter van PoP, blies onlangs de discussie rondom play-to-earn gaming nieuw leven in met een directe stelling: het model werkt niet. Zijn kernpunt is dat het mengen van financiële prikkels met gameplay beide fundamenteel kapotmaakt. Wanneer verdienen een mechanic wordt, houdt het op een game te zijn.
Waarom Play to Earn Games falen
Het kernargument: Fun vs. Finance
Ferns standpunt is helder: financiële beloningen overstemmen altijd het entertainment. Hij benadert dit via de piramide van Maslow — inkomen voorziet in overlevingsbehoeften, terwijl fun een luxe is. Wanneer een game je betaalt om te spelen, domineert het verdienmotief onvermijdelijk. Spelers optimaliseren voor winst, niet voor plezier, en het design van de game vervormt rond die realiteit.
Hij wijst naar Pirate Nation als case study. Na de token-launch zagen de metrics er sterk uit. Daarna stroomden tokens naar houders wiens enige doel was om waarde te onttrekken. De verkoopdruk nam toe. De economie stortte in. Deze cyclus, zo stelt Fern, heeft zich het afgelopen jaar herhaald bij bijna elke P2E- en play-to-airdrop-campagne.
De oplossing is volgens hem simpel: bouw games die het spelen waard zijn zonder betaling. Als spelers er niet voor zouden betalen om het te spelen, zal hen betalen om het te spelen de game niet redden.
Waarom Play to Earn Games falen
Alternatieve visies: Kan P2E worden gerepareerd?
Niet iedereen is het ermee eens dat het model bij voorbaat kansloos is.
Loopify deelt een deel van Ferns scepsis, maar ziet token-beloningen eerder als acquisitiekosten voor gebruikers dan als een retentietool. De meeste web3-games slagen er niet in om een positief rendement te behalen op de uitgaven aan beloningen. Hij noemt Sleepagotchi als een van de weinige uitzonderingen — een crypto-game die tractie vond door zich te richten op web2-spelers, niet op crypto-natives.
Heimdall, hoofdeconoom bij Citadel, bekijkt het vanuit een andere hoek. Hij gelooft dat verdienen en fun kunnen samengaan als het verdienen voortkomt uit echte competitie en risico. Het design van Citadel is geïnspireerd op EVE Online: tokens zijn beloningen voor het winnen van player-versus-player-gevechten waarbij assets vernietigd kunnen worden. De economie functioneert omdat waarde vloeit tussen spelers, niet vanuit een kraan. Verdienen wordt een bijproduct van een functionerende markt, niet het doel van de game.
Waarom Play to Earn Games falen
Token-design en langetermijnprikkels
Apix stelt dat het probleem niet de tokens zelf zijn, maar hoe ze worden geïmplementeerd. De meeste P2E-games behandelen tokens als een beloningsmechanisme dat losstaat van de werkelijke vraag. Ondertussen houden teams en investeerders gelockte allocaties vast met alle prikkels om te verkopen zodra de vesting verloopt. Die structurele verkoopdruk keldert de waarde voordat de game-economie kan stabiliseren.
Hij contrasteert dit met item-economieën in Gigaverse en CS:GO, waar spelers verdienen door items te verhandelen die andere spelers daadwerkelijk willen hebben. Deze systemen werken omdat waarde door spelers wordt gedreven, niet door speculatie. Hoewel hij opmerkt dat zelfs deze modellen indirect ondersteund kunnen worden door verwachtingen van toekomstige token-airdrops.
BEN.ZZZ van Cambria sluit zich aan bij die zorg. Utility-tokens in handen van insiders creëren verkeerd afgestelde prikkels. De vraag is niet of tokens kunnen werken in games — het is of de huidige vesting- en distributiestructuren iets anders toelaten dan extractie op de korte termijn.
Waarom Play to Earn Games falen
Naar beter incentive-design in Web3-games
Er ontstaat consensus: P2E zoals het nu is ontworpen, werkt niet. Of de oplossing nu ligt in betere token-distributie, competitieve economieën met echte inzet, of het volledig verlaten van het model, blijft een open vraag. Wat duidelijk is, is dat incentive-design de uitkomst bepaalt. Laat spelers zien dat ze waarde kunnen onttrekken zonder er iets aan bij te dragen, en ze zullen dat doen. Bouw een game waarin waarde vloeit tussen spelers door competitie en handel, en je hebt wellicht iets duurzaams.
Charlie Mungers uitspraak is hier van toepassing: laat me de prikkel zien en ik laat je de uitkomst zien. In web3-gaming betekent dit dat de incentive-structuur het game-design is. Doe je dit verkeerd, dan zal geen enkele hoeveelheid blockchain-integratie het redden.
